Niccolò Machiavelli
1469 - 1527
Niccolò Machiavelli (1469–1527), Floransa Cumhuriyeti döneminde görev yapmış İtalyan devlet adamı, diplomat, tarihçi ve siyaset kuramcısıdır. 1469’da Floransa’da doğmuş, genç yaşta kamu hizmetine girerek II. Şansölyelikte sekreterlik ve diplomasi görevleri üstlenmiştir. 1498–1512 arasında cumhuriyet yönetiminin önemli bürokratlarından biri olarak dış ilişkiler ve istihbaratla ilgili misyonlarda bulunmuş; bu dönemde Avrupa siyasetinin dinamiklerini yakından gözlemleme fırsatı bulmuştur. 1512’de Medici’lerin yeniden iktidara gelmesiyle kısa süreli hapse atılmış, işkence görmüş ve ardından kamu görevinden uzaklaştırılmıştır. Machiavelli’nin en bilinen eseri Il Principe (Prens), 1513’te kaleme alınmış ve hükümdarlık, güç kullanımı ve devlet yönetimi üzerine realist perspektifiyle siyaset düşüncesinin temel taşlarından biri olmuştur. Bunun yanında Discourses on Livy (Livy Üzerine Söylevler), The Art of War (Savaş Sanatı) ve Floransa Tarihi gibi eserleri, antik kaynaklara dayanan tarihsel analizler ile erken modern devlet anlayışını bütünleyen çalışmalardır. Modern siyaset bilimi literatüründe Machiavelli, ahlak ve siyaset arasındaki gerilimleri sorgulayan, güç ilişkilerini pragmatik bir çerçevede inceleyen bir figür olarak tartışılmaya devam etmektedir.
Sözler (28)
"Fethetme hevesi hiç şüphesiz bildik ve pek doğal bir şeydir ve gücü yeten insanlar buna her kalkıştıklarında övgü alacaklardır, en azından kınanmayacaklardır. Ama gücü kuvveti olmadan orayı burayı fet…"
"İnsanları ya okşayacaksın ya tepeleyeceksin; aslında, hafif hakaretlerin öcünü alabilirler ama ağırlarına güçleri yetmez; o yüzden, bir insana yapılacak hakaretin derecesi onun öc almasından korkulmay…"
"Kötülük bir seferde bütünüyle yapılmalıdır. Tatmak için ne kadar az zaman olursa o kadar az yaralayıcı olacaktır. İyilik ise daha iyi tadına varılsın diye azar azar yapılmalıdır."
"İnsanlar sakınmasızca bir işe başladılar mı iyinin tadına bakarken altta yatan zehiri fark etmezler."
"Senin tam karşıtın olan onca insan arasında her zaman ve her şeyde iyi insan örneği olmak istersen kesinlikle yitip gidersin."
"Korkulmak ve sevilmek hakkında söylediklerime dönüp sonuç olarak diyorum ki, insanlar severken kendilerine, korkarken prense bağlı olduklarına göre, sakıngan bir prens, başkalarına bağlı şeye değil de…"
"İki tür mücadele tarzı vardır: Biri yasalara uyarak, öbürü zora başvurarak. Birincisi insanlara özgüdür, İkincisi hayvanlara. Ama hep olageldiği gibi, birincisi yetmediğinden ikincisine başvurmak gere…"
"Üç tür beyin vardır, biri kendiliğinden anlar, öbürü başkaları açıkladığında anlar, üçüncüsü ne öyle ne de böyle anlamaz; bunlardan birincisi en iyisidir, ikincisi de oldukça iyidir, üçüncüsü işe yara…"
"İnsanlar bugüne geçmişten çok daha fazla düşkündürler ve o günü kendilerine uygun bulurlarsa kapılıp giderler, başka şey de düşünmezler."
"Eğer koşullar değiştiğinde sen de tabiatını değiştirmesini bilseydin talihin hiç değişmeyecekti. ...Talih değiştikçe insanlar da davranış tarzlarında inat etmeyip koşullara uyum sağlarlarsa mutlu olur…"
"İtalya'nın hiçbir zaman bir önder buyruğunda toplanamamasının nedeni, ne tüm İtalya'yı kendi yönetecek kadar güce sahip bulunan ne de herhangi başka bir gücün bu egemenliği kurmasına olanak veren kili…"
"Kişi savaştan kaçınmak için asla bir karışıklığın sürmesine izin vermemelidir; çünkü savaştan kaçamazsın, kendi zararına ertelersin."
"Bana göre, sadece kendi gücüne dayanıp insan ve para gücüyle iyi bir ordu kurup gelebilecek her türlü saldırıya yanıt verebilen hükümdar, tam hükümdardır."
"Ben cennete değil cehenneme gitmek istiyorum; çünkü cehennemde papalar, krallar ve prenslerle beraber olurum, oysa cennette sadece dilenciler, keşişler ve havariler var."
"Bir hükümdar gaddar, zalim, cimri ve yalan söylüyor olabilir fakat aynı zamanda bunları yaparken insanlara merhametli, cömert ve sözünün eriymi gibi görünmelidir ve iktidar daima kötü yanlarını ba5f…"
"Doğada hep iki çizgi var olmuştur. Biri zirve, diğeri diptir. Zirveye çıkanlar daha fazla yükselemeyecekleri için düşerler, diptekiler ise daha fazla aşağı düşemeyecekleri için yükselirler. İşte doğad…"
