Max Horkheimer
1895 - 1973
Max Horkheimer (1895–1973), Almanya doğumlu filozof ve sosyolog olup Frankfurt Okulu olarak anılan Eleştirel Teori geleneginin başlıca temsilcilerinden biridir. 1930'larda Sosyal Araştırma Enstitüsü'nün yöneticiliğini üstlenmiş, Nazi dönemi baskılarından dolayı enstitüyü ABD'ye taşımış ve burada Columbia Üniversitesi çevresinde sürgün yılları geçirmiştir. II. Dünya Savaşı sonrasında Almanya'ya dönerek Enstitü'nün yeniden yapılandırılmasına katkıda bulunmuş; akademik liderliği ve öğretim çalışmaları ile yeni kuşak düşünürler üzerinde kalıcı etkiler bırakmıştır. Horkheimer'in düşüncesi özellikle aydınlanmanın eleştirisi, rasyonalite anlayışının dönüşümü ve 'enstrümantal rasyonalite' kavramı üzerinden şekillenmiştir. Theodor W. Adorno ile birlikte kaleme aldığı Dialectic of Enlightenment gibi eserler, modern toplumun kültürel ve epistemik sorunlarını ele alan kapsamlı analizler içerir. Marxist gelenek, psikanaliz ve felsefeyi harmanlayan yöntemleri, toplumsal baskı, ideoloji ve kültür endüstrisi çalışmalarına teorik zenginlik kazandırmıştır. Akademik mirası, günümüzde sosyal teori, kültür çalışmaları ve eleştirel düşünce alanlarında hâlâ referans alınmakta ve tartışılmaktadır.
Sözler (41)
"Geçmişin doğruları bugünün yanlışlarına dönüşürken geride belli belirsiz bir kımıltı kalır."
"Doğru, tözünün zamana bağlı olmasından ötürü, havada asılı kalmış, kırılabilecek bir şeye benzer..."
"Felsefeye inanmak, insanın düşünme yetisinin korku yüzünden körelmesine karşı çıkmak demektir."
"Düşüncenin kendini gerçekleştirmeye çabalaması yetmez, gerçeklik de düşünceye doğru çaba göstermelidir."
"Tecrübelerimiz, ahlak ve politikanın hemen bütün sorularının akılla değil, güçle belirlendiğini göstermektedir."
"Eğer kurucularının kazançlı çıkma olasılığı varsa, hiçbir rasyonel merci diktatörlüğe karşı bir yargıda bulunamaz."
"Günün birinde her şeyin yoluna girecek olması, o zamana kadar gerçekleşmiş olan onca kötü şeyi kabullenmemizi sağlayamaz."