Jorge Luis Borges
1899 - 1986
Jorge Luis Borges (1899–1986), Arjantinli yazar, şair ve denemecidir; modern kısa öykü geleneğine yaptığı katkılar ve metafiziksel temaları işleyen kurgusuyla tanınır. Buenos Aires’te doğmuş, erken döneminde Avrupa’da bulunmuş ve çok dilli bir çevrede yetişmiştir; bu arka plan, eserlerindeki kültürel zenginlik ve literatürlerarası göndermelerin temelini oluşturur. Borges’in yazın dünyası labirentler, aynalar, sonsuzluk, kütüphaneler ve kurgusal kitaplar gibi motifler etrafında yoğunlaşır; bu temalar özellikle Ficciones ve El Aleph gibi toplamalarda belirgindir. Kısa, yoğun ve fikir odaklı anlatımıyla Borges, 20. yüzyılın en etkili düşünsel kurgucularından biri sayılır. Hayatının ilerleyen dönemlerinde görme yetisini büyük ölçüde kaybetmiş, buna rağmen fikir üretimini sürdürmüş ve çeviri, eleştiri çalışmalarıyla da edebiyat dünyasına katkıda bulunmuştur. Ulusal Kütüphane başkanlığı gibi kamusal görevleri ve Adolfo Bioy Casares ile ortak çalışmaları, Latin Amerika edebiyatının küresel tanınmasına yardımcı olmuştur. Borges’in eserleri felsefe, dil ve anlatı kuramı alanlarında geniş yankı bulmuş; günümüzde hâlâ akademik çalışmaların, çevirilerin ve çağdaş yazınsal tartışmaların merkezinde yer alır.
Sözler (54)
"Eğer uzay sonsuzsa biz de uzayın herhangi bir noktasındayız demektir. Eğer zaman sonsuzsa biz de zamanın herhangi bir noktasındayız."
"Edebiyat karşınıza ilginizi çekebilecek ya da bugün ilgi duymasanız da yarın okuyabileceğiniz başka bir yazar çıkaracak kadar zengindir."
"Sil baştan yaşama şansım olsaydı eğer, oturup saymazdım eski yanlışlarımı. Kusursuz olmaya çalışmaz, rahat bırakırdım yüreğimi."
"Ne kadar uzun ve karmaşık olursa olsun, her hayat esasen tek bir andan ibarettir – kişinin kim olduğunu öğrendiği an."
"Edebiyat iletişimdir. İletişim ise hakkaniyeti gerektirir. Edebiyat, en nihayetinde kavuşulan çocukluğun ta kendisidir?"
"Tanıdığım bir kitabı tekrar okumanın bana, yeni bir kitap okumaktan daha fazlasını kazandırdığına inanıyorum."
"Belki çağdaşlarımız -her zaman- bize fazlasıyla benzerler, yenilik arayacaksak eskilerde daha kolay buluruz."
"Ölümsüzlük anlamsızdır; insan dışında bütün yaratıklar ölümsüzdürler, çünkü ölümden habersizdirler."
"Yalnızlık bana acı vermiyor: insanın kendisini ve kendi davranışlarını hoşgörmesi zaten yeterince zor."
"Diktatörlük rejimleri, baskı, biat ve gaddarlık doğurur. Ama en kötüsü, aptallığı yaygınlaştırmasıdır."