Ludwig Wittgenstein
1889 - 1951
Ludwig Josef Johann Wittgenstein (26 Nisan 1889, Viyana – 29 Nisan 1951, Cambridge) Avusturyalı bir filozof olup modern analitik felsefenin biçimlenmesinde merkezi bir rol oynamıştır. Zengin bir sanayici ailede doğan Wittgenstein, mühendislik eğitiminin ardından Cambridge Üniversitesi'nde Bertrand Russell ile çalışmaya başladı; burada dil, mantık ve gerçeklik arasındaki ilişkiler üzerine derinlemesine düşüncelere yöneldi. Birinci Dünya Savaşı yıllarında askerlik yapmış, savaş sırasında felsefi düşüncelerini olgunlaştırmış ve Tractatus Logico-Philosophicus adlı eserini bu dönemde geliştirmiştir. 1920'lerde akademiden uzaklaşarak çeşitli öğretmenlik ve tarihî mesleklerde çalışmış, 1929'da tekrar Cambridge'e dönerek uzun yıllar akademik ortamda etkili olmuştur. Geç dönem felsefesi özellikle dilin kullanımına, kavramların gündelik bağlamlarına ve felsefi problemlerin nasıl ortaya çıktığına odaklanır; bu dönemin başlıca metni eser olarak Philosophical Investigations'tir (1953'te ölümünden sonra yayımlanmıştır). Wittgenstein’ın kesin, yoğun ussal üslubu ve temel felsefi sorulara getirdiği radikal bakışlar, mantık, dil felsefesi, zihin felsefesi ve eğitim felsefesi alanlarında sonraki kuşakları derinden etkilemiştir.
Sözler (31)
"Felsefi hastalığın ana nedeni tek yanlış bir diyet: insanın düşüncesini yalnızca tek bir örnekle beslemesi."
"Şişenin içinden dışarı çıkmak isteyen ama sürekli cama toslayarak, sersemleyen sineğe: ...dışarısını görebilirsin... bunu anlıyorum, ama asla dışarı çıkamazsın! ..sen cama toslamaya mahkumsun!"
"Ölümden sonraki yaşama ilişkin esas soru onun gerçek olup olmadığı değil, gerçekse bile bunun ne gibi sorunları çözdüğüdür."
"Mantığın tüm önermeleri totolojinin genellemeleridir ve totolojinin tüm genellemeleri mantığın önermeleridir, bunlardan başka mantıksal önerme yoktur."
"Kolum yukarı kalkar olgusunu kolumu yukarı kaldırırım olgusundan çıkarırsak geriye ne kalır? İnsan kalır."
"Felsefede ben'den, psikolojik olmayan anlamda söz edilebilecek ve edilmesi gereken bir yol vardır."
"Dünyadaki başka insanların bana dünya hakkında söyledikleri, benim dünya deneyimimin çok küçük ve önemsiz bir kısmıdır."
