Jean-Paul Sartre
1905 - 1980
Jean-Paul Sartre (1905–1980), Fransız filozof, yazar ve entelektüel liderdir. École Normale Supérieure'de eğitim görmüş, fenomenoloji ve Heidegger etkisi altında gelişen düşüncesiyle varoluşçuluğun önde gelen isimlerinden biri olmuştur. Başlıca felsefi eseri L'Être et le Néant (Varlık ve Hiçlik, 1943) özgürlük, öznellik, "kötü niyet" (mauvaise foi) ve sorumluluk kavramlarını sistematik olarak ele alır; düşüncesi, edebiyat ve siyaset alanlarında geniş yankı bulmuştur. Sartre aynı zamanda deneysel bir romancı ve oyun yazarıdır; La Nausée (Bulantı, 1938) ve Huis Clos (Kapalı Gişe / Kapalı Kapılar, 1944) gibi yapıtları hem felsefi temaları hem de edebi üslubu başarıyla birleştirir. II. Dünya Savaşı döneminde askerlik ve Alman esaretinde bulunmuş, savaştan sonra Simone de Beauvoir ile birlikte Les Temps Modernes dergisini kurarak entelektüel tartışmaların merkezinde yer almıştır. Marksist fikirlerle etkileşime giren Sartre, sömürgeciliğe ve totaliterliğe karşı politik olarak aktif olmuş; 1964 Nobel Edebiyat Ödülü’nü reddetmesi, entelektüel bağımsızlığının simgelerinden biri olarak anılır. Ölümü sonrası düşünceleri felsefe, edebiyat ve siyaset teorisi üzerinde derin ve kalıcı bir etki bırakmıştır.
Sözler (29)
"En büyük günah pişmanlıktır."
"Var olmak susamadan içmek gibi bir şeydir."
"Bu halde, bu durum cehennem ile aynı şey. Hiç inanmazdım ona. Hatırla: ateş ve kükürt, işkence. Ah! Saçma bu.. Cehennem başkalarıdır."
"Gidersem başkalarına isyan etmiş olurum, gitmezsem isyanım kendime olur."
"Yalnızken insanın içinden gülmek gelmiyor pek."
"Yapayalnızım, ama bir kente yürüyen ordu gibiyim."
"Birini sevmeye koyulmak başlı başına bir iş, bir girişimdir. Güç ister, yürek ister, körlük ister..."
"Duyduğum acıyı göstermemek yetmiyordu, acı duymamak gerekiyordu."
"Her an, ardından geleni getirmek için ortaya çıkar."