Friedrich August von Hayek
1899 - 1992
Friedrich August von Hayek (8 Mayıs 1899 – 23 Mart 1992), Avusturyalı asıllı bir ekonomist, siyaset filozofu ve 20. yüzyılın önde gelen liberal düşünürlerinden biridir. Viyana’da doğup hukuk ve iktisat eğitimi aldıktan sonra erken kariyerini Avusturya Gelir Devri okulu geleneğinde geliştirdi; Birinci Dünya Savaşı sonrası dönemde parasal teori ve siklus analizine katkılarda bulundu. 1930’larda Londra Ekonomik Okulu’nda (LSE) görev yaptı, daha sonra Chicago Üniversitesi’nde misafir hoca olarak çalıştı ve mesleki yaşamının ilerleyen dönemlerinde Freiburg’da akademik faaliyetlerini sürdürdü. Hayek, piyasa süreçlerinin bilgi dağılımını nasıl düzenlediğine dair analizleri, “bilgi problemi” kavramı ve spontane düzen (spontaneous order) anlayışı ile tanınır. En bilinen eserleri arasında The Road to Serfdom, The Constitution of Liberty ve Individualism and Economic Order bulunur. 1974’te iktisat alanında Nobel Ödülü’ne layık görüldü; ödül gerekçesinde fiyat sisteminin bilgi iletimi ve kaynak tahsisi konusundaki rolüne dair katkıları öne çıkarıldı. Hem akademik literatürde hem de kamu politikası tartışmalarında serbest piyasa savunuculuğu ve devlet müdahalesine eleştirileriyle geniş bir etki bıraktı.
Sözler (7)
"Toplumun bazı geleneklerine saygı duymam ve onları tercih etmem, yeni ve farklı şeylere düşman olduğum anlamına gelmez."
"Sadece tecrübe sayesinde bir şeyler öğrenebiliriz ve hiçbir zaman bir olayı akıl yoluyla tamamen kavrayamayız."
"Kamu maliyesinin temel kaygısı, başlangıçtan itibaren en fazla parayı en az direnişle toplamak olmuştur."
"İnsan akıbetinin efendisi değildir ve hiçbir zamanda olmayacaktır. İnsanın aklı onu daima bilinmeyen ve öngörülmeyen yeni şeyler öğrenmeye doğru götürecektir."
"Bütün kamu maliyesi uygulaması, vergi yükümlüsünü kandırma, onu farkına vardığından daha fazlasını ödemeye teşvik etme ve başka birisine ödetileceğine inandırarak harcamaya razı etme gayretiyle gelişt…"
