José Martí
1853 - 1895
José Martí (1853–1895), Kübalı şair, yazar, gazeteci, tercüman ve bağımsızlık önderidir. 28 Ocak 1853'te Havana'da doğan Martí, İspanyol sömürge yönetimine karşı erken yaşlardan itibaren muhalefet içinde oldu; bu nedenle hapsedilip sınır dışı edilmiştir. Edebi üretiminde şiir, deneme ve gazete yazılarını birleştirerek hem estetik hem de politik bir söylem geliştirmiş; "Ismaelillo" ve "Versos Sencillos" gibi şiir derlemeleri ile "Nuestra América" (Bizim Amerika) adlı makalesi geniş yankı uyandırmıştır. Ayrıca çocuklara yönelik "La Edad de Oro" dergisini yayımlayarak kültürel ve eğitimsel faaliyetlere de öncülük etmiştir. Martí, 1890'larda Küba'nın bağımsızlığı için örgütlenme süreçlerinde merkezi bir rol oynadı ve 1892'de kurulan Küba Devrimci Partisi'nin ideolojik temellerini atmıştır. 19 Mayıs 1895'te Dos Ríos muharebesinde hayatını kaybedene dek anti-emperyalist, kölelik karşıtı ve Latin Amerika dayanışmasını savunan fikirleriyle etkili oldu. Hem Latin Amerika edebiyatı ve politik düşüncesi üzerinde derin bir etki bıraktı hem de Küba'da ulusal kahraman olarak anılmaya devam etmektedir; eserleri, konuşmaları ve yazıları günümüzde akademik çalışmalarda ve kültürel hafızada yoğun biçimde incelenmektedir.
Sözler (47)
"Vatan için duyulan sevgi, toprak ana için duyulan ya da çiğnediğimiz çimenlere karşı beslenilen gülünç sevgi değil; onu ezenlere karşı beslenilen yenilmez nefret ona saldırana karşı beslenilen ebedi h…"
"Pencereden dışarıya baktığınızda güneşi engellemiyorsa gökyüzü sizden, onursuzluğun sancısı ağır bir tokat gibi inmiyorsa suratınıza, birileri yaşadığınız günlerin bedelini ödediği içindir ..."
"Ben aydınlık ve özgürlük delisiyim Varsın hainleri gizlesinler soğuk bir taş altına Dürüstçe yaşadım ben, karşılığında Yüzüm doğan güneşe dönük öleceğim."
"Mutlu bir halk, çocuklarını aklın yolunda ve aynı zamanda da duyguların alabildiğine gelişme olanağı bulduğu şekilde eğitmeyi başarabilen halktır!"
"Adil olmayan yasalara boyun eğen, kendi vatanının ezilmesine ve kötü muameleye maruz kalmasına göz yuman bir kişi, asla şerefli biri olamaz."
"Tüm engel ve engellere rağmen adil fikirler amaçlarına ulaşır. Hızlandırmak veya engellemek mümkün olabilir, ancak durdurulması imkansızdır."
"Bir hükümetin şekli ülkenin yapısından gelmelidir. Hükümet, bir ülkenin doğal unsurlarının dengesinden başka bir şey değildir."
"Bilmek önemli olan şeydir. Birinin ülkesini tanımak ve onu bu bilgiyle yönetmek, onu tiranlıktan kurtarmanın tek yoludur."
"Dünyanın yoksul insanlarıyla, neyin varsa paylaşmak isterim. Dağların cılız dereleri denizlerden daha mutlu eder beni."
"İnsan, köleliğin köleliğini ve şerefsizliğini, hürriyet ve onur mücadelelerini acımasızca izlemekte özgür değildir."
"Özgürlüğün bedeli yürektir. Ya onsuz yaşamayı tercih edeceğiz, ya da bedelini ödeyerek onu satın alacağız."
"Eylem adamları, her şeyden önce, eylemleri sevgi tarafından yönlendirilenlerin, sonsuza dek yaşarlar."
"Her gerçek insan, herhangi bir insanın yanağına vurulan tokadı kendi yanağında hissetmek zorundadır."
"Erkekler yıldızlar gibidir; bazıları kendi ışıklarını üretirken, diğerleri aldıkları parlaklığı yansıtır."
"Sadece başkalarının refahı için ihaneti, ateşi ve nefretten ölümü yayanlar acıma hak etmiyor."
"Özgürlük, her erkeğin dürüst olma, düşünme ve ikiyüzlülük olmadan konuşma hakkıdır."
"Gerçek insan, başkasının yüzünde patlayan tokadı kendi suratında duyabilen insandır."
"İnsanoğlu bulmak ve kendini ortaya çıkarmak için insanın kendi dışına çıkması gerekir."
"İnsanlık, iki tür insandan oluşur - sevenler, üretenler, nefret edip yok eden insanlar."
"Başkasının yanağındaki tokatı kendi yanağında hissetmeyen bizden değildir.."
