Sokrates

Sokrates (MÖ c. 470/469 – MÖ 399), Atina merkezli Antik Yunan filozofu olup Batı felsefesinin kurucu figürlerinden biri olarak kabul edilir. Hayatı ve öğretileri hakkında doğrudan yazılı eser bırakmamış; bilgimiz büyük ölçüde öğrencisi Platon, çağdaşı Xenophon ve çağdaş komedi yazarı Aristophanes’in kayıtlarına dayanır. Sokrates, sorgulayıcı diyalog yöntemi—şimdi Sokratik yöntem olarak adlandırılan—ve etik, erdem ve bilgi kavramlarına odaklanmasıyla tanınır. Toplumdaki kavramların tutarlılığını ve bireylerin kendi inançlarının dayanaklarını sistematik biçimde sorgulamaya yönelik yaklaşımı, onun felsefi mirasının merkezini oluşturur. Atina demokrasisiyle ve geleneksel değerlerle zaman zaman çatışan eleştirileri nedeniyle MÖ 399’da tanrıların inkarı ve gençleri yozlaştırmak suçlamalarıyla yargılanmış ve zehir içirilerek idam edilmiştir. Ölümü, felsefenin etik ve siyasi sınırları, ifade özgürlüğü ve yurttaşlık sorumluluğu üzerine tarihsel bir dönüm noktası olarak değerlendirilir. Sokrates’in yöntemi ve ahlaki öncelikleri, Platon aracılığıyla Stoacılık, Skeptisizm ve daha sonraki Batı düşünce okulları üzerinde derin bir etki bırakmış; modern felsefe, hukuk ve eğitimin şekillenmesinde temel bir kaynak olmaya devam etmektedir.