Mobutu Sese Seko

1930 - 1997

Mobutu Sese Seko (doğum adı Joseph-Désiré Mobutu; 14 Ekim 1930 – 7 Eylül 1997), Belçika Kongosu doğumlu bir asker ve siyasetçiydi. Askeri eğitim ve hizmeti sırasında hızla yükseldi; 1965'te bir darbeyle iktidarı ele geçirerek Kongo Cumhuriyeti'nin kontrolünü sağladı. 1971'de ülkenin adını Zaire olarak değiştirdi ve “authenticité” (özgünlük) politikaları kapsamında kendi adını Mobutu Sese Seko Kuku Ngbendu wa Za Banga olarak değiştirdi. Gücünü merkezileştirerek tek parti yönetimini kurdu ve devlet aygıtını kişisel iktidarını pekiştirmek için yeniden yapılandırdı. Mobutu'nun yönetimi Soğuk Savaş bağlamında Batı ile güçlü ilişkiler kurarken, içeride yaygın yolsuzluk, kişisel zenginleşme, insan hakları ihlalleri ve ekonomik çöküşle anıldı. Uzun süreli iktidarı boyunca büyük bir kişilik kültü oluşturdu ve siyasi muhalefeti baskı altına aldı; aynı zamanda altyapı ve kurumlar üzerinde derin tahribata yol açan yağmalamaya izin verdi. 1997'de Laurent-Désiré Kabila liderliğindeki isyan sonucu iktidardan indirildi; Fas'ta sürgünde iken 7 Eylül 1997'de öldü. Mobutu, Afrika postkolonyal siyasetinde istikrar, baskı ve yolsuzluğun iç içe geçtiği bir dönemin simgesi olarak tarih sahnesinde tartışmalı bir miras bıraktı.