Karl Marx
1818 - 1883
Karl Marx (1818–1883), Alman filozof, siyaset ekonomisti, tarihçi ve devrimci teorisyendi. 5 Mayıs 1818'de Trier'de doğdu; Bonn ve Berlin üniversitelerinde hukuk ve felsefe çalıştı. Gençlik döneminde Hegelciliğin etkisi altında kalan Marx, Friedrich Engels ile uzun süreli bir işbirliği ve dostluk kurdu. Gazetecilik yaparak ve devrimci hareketlerle ilişki içinde olarak Avrupa'da sürgün yılları geçirdi; 1848'de Engels ile birlikte yayımladığı Komünist Manifesto, onun en tanınmış siyasal metinlerinden biridir. Marx'ın kapitalist üretim biçiminin eleştirisini sistematik şekilde ortaya koyduğu başyapıtı Das Kapital, siyaset ekonomisi eleştirisinin temel taşlarından biri kabul edilir. Marx'ın çalışmaları tarihsel materyalizm, sınıf mücadelesi ve artı-değer teorisi gibi kavramları özellikle vurgulayarak modern sosyal bilimler ve siyaset teorisi üzerinde derin izler bıraktı. Ölümünden sonra fikirleri çeşitli politik hareketler ve devlet projeleri tarafından farklı şekillerde yorumlandı ve uygulandı; bu durum Marx'ın mirasını hem akademide hem de siyasette tartışmalı ve etkili kıldı. Marx, 14 Mart 1883'te Londra'da öldü ve Highgate Mezarlığı'na defnedildi; eserleri günümüzde de geniş çapta incelenmeye devam etmektedir.
Sözler (79)
"İşçi sınıfının kurtuluşu bizzat işçi sınıfının eseri olmalıdır. Dolayısıyla, işçilerin kendilerini özgürleştiremeyecek kadar eğitimsiz olduklarını ve önce üst ve alt sınıf hayırseverler tarafından yuk…"
"Kapitalist ve komünist toplum arasında, birinin diğerine devrimci dönüşüm dönemi yer alır. Bu aynı zamanda, proletaryanın devrimci diktatörlüğünden başka bir şey olamayacak olan bir siyasi geçiş dönem…"
"Özgürlük, devleti toplumdan üstün bir organ olmaktan çıkarıp kesinlikle ona tabi bir organ haline getirmekten ibarettir."
"Kapitalistin ekonomik karakter maskesi, bir kişiye ancak parasının sürekli olarak sermaye işlevi görmesi gerçeğiyle iliştirilir."
"Zor; yeni bir topluma gebe olan her eski toplumun ebesidir; zor, bizatihi iktisadi bir güçtür."
"İnsanlık tarihinde bugüne kadar hiçbir ülke ve hiçbir halk kölelik, yabancı işgali ve baskı altında bu kadar korkunç acılar çekmemiş ve özgürlükleri için Sicilya ve Sicilyalılar kadar tutkuyla savaşma…"
"Radikal olmak; meselenin kökenine inmek demektir ancak konu insan olunca köken, insanın ta kendisidir."
"İnsanların varlıklarını belirleyen bilinçleri değil, tersine bilinçlerini belirleyen toplumsal varlıklarıdır."
"Tüm toplumsal yaşam, özünde pratiktir. Teoriyi gizemciliğe saptıran bütün gizemler, ussal çözümlerini insan pratiğinde ve bu pratiğin anlaşılmasında bulurlar."
"Toplum bireylerden oluşmaz; ancak bu bireylerin birbirleriyle olan ilişkilerinin, bağlarının toplamını ifade eder."
"Tüketici, üreticiden daha özgür değildir. Fikri, sahip olduğu imkanlara ve ihtiyaçlarına bağlıdır. Her ikisi de onun toplumsal durumu tarafından belirlenir ve bu da genel toplumsal örgütlenmeye bağlıd…"
"Dil; tıpkı bilinç gibi, yalnızca diğer insanlarla ilişki kurma ihtiyacından, zorunluluğundan doğar."
"Bizim için komünizm; yaratılacak bir devlet, gerçekliğin uymak zorunda kalacağı bir ideal değildir. Biz, komünizmi mevcut devleti ortadan kaldıracak gerçek hareket olarak adlandırıyoruz."
"Komünistler görüşlerini ve niyetlerini gizlemeye tenezzül etmezler. Amaçlarına ancak önceki tüm toplumsal düzenin şiddet yoluyla yıkılmasıyla ulaşılabileceğini açıkça ilan ederler."
"Felsefe maddi silahlarını proletaryada bulduğu gibi, proletarya da entelektüel silahlarını felsefede bulur."
"Proletarya ortadan kaldırılmadan felsefe kendini gerçekleştiremez; felsefe gerçekleştirilmeden proletarya kendini ortadan kaldıramaz."