Paul Henri Thiry d'Holbach

1723 - 1789

Paul-Henri Thiry, Baron d'Holbach (1723–1789), 18. yüzyıl Fransız Aydınlanması'nın en etkili materyalist ve ateist düşünürlerinden biridir. Zengin bir miras sayesinde Paris'te bağımsız bir entelektüel yaşam sürdü ve evini aydınların, yazarların ve bilim insanlarının buluştuğu bir merkez haline getirdi. D'Holbach, din eleştirisi, determinizm ve doğalcı bir dünya görüşünü savunan sert metinleriyle tanınır; en meşhur eseri Système de la nature (Doğanın Sistemi, 1770) anonim olarak yayımlanmış ve dönemin teolojik dogmalarına güçlü bir meydan okuma getirmiştir. D'Holbach, birçok gizli veya anonim broşür ve kitap aracılığıyla dinin toplumsal rolünü, ahlâk anlayışlarını ve metafizik iddiaları sorguladı. Aynı zamanda Diderot, Hume ve diğer Encümen üyeleriyle yakın ilişkiler kurarak fikir alışverişine ve Encyclopédie çevresindeki entelektüel hareketliliğe önemli katkılarda bulundu. Hayattayken eserleri sansüre uğradı ve tartışma yarattı; buna rağmen laiklik, materyalizm ve eleştirel akıl geleneği üzerindeki etkisi sonraki nesiller tarafından kabul edildi. D'Holbach'ın mirası, modern seküler düşünce ve din eleştirisi tarihindeki merkezi rolüyle değerlendirilmeye devam etmektedir.