Şerif Mardin
1927 - 2017
Şerif Mardin, 20. yüzyıl Türkiye sosyolojisinin ve siyaset bilimlerinin önde gelen isimlerinden biridir. Osmanlı sonrası Türk toplumu, modernleşme süreçleri, din ve devlet ilişkileri ile elit-kitle dinamikleri üzerine yürüttüğü çalışmalarla tanınır. Akademik üretimi, özellikle merkez-çevre (center-periphery) analizi ve dinin kamusal yaşam içindeki rolüne ilişkin kavramsal katkıları, hem Türkiye'de hem de uluslararası alanda geniş yankı bulmuştur. Yazıları Türkçe ve İngilizce yayımlanmış; makaleleri, denemeleri ve monografileriyle alanın temel referans kaynakları arasına girmiştir. Mardin, akademik kariyeri boyunca öğretim ve araştırma görevlerinde bulunmuş, birçok kuşağın sosyolog, siyaset bilimci ve tarihçi yetişmesine katkı sağlamıştır. Çalışmaları yalnızca akademik çevrelerle sınırlı kalmayıp, toplum ve siyaset tartışmalarına da etki etmiş; devlet-toplum ilişkileri, laiklik ve dini oluşumların modern siyaset içindeki yeri gibi konularda kavramsal çerçeveler sunmuştur. Mardin’in analizleri, Türkiye modernleşmesini yerel-toplumsal dinamikler bağlamında çözümlemeye odaklanarak alandaki tartışmaları derinleştirmiş ve disiplinlerarası çalışmalara zemin hazırlamıştır.
Sözler (8)
"İnsanlığın tarihinde görülen bütün fikirler ya saplantıdır ya şahsi çıkarların gizlenmesidir ya da çağın moda tutkunlarının ifadesidir."
"Devlet, kişinin evrensel gelişmesinin sonucu değil, çıkarlarının şekillendirildiği bir sonuç olarak görülmelidir."
"Tam bir kimlik ancak çocukluk ve ergenlik bunalımlarının başarıyla çözülmesiyle ortaya çıkar."
"Bir insandaki, ahlaki seviyeyi ve düşünce kudretini oluşturan eğitim sistemidir ve bu sistemi de saptayan devletin politikasıdır."
"Düşün süreci daima bir devrin, bir kuşağın, bir grubun kendi algılarının çizgileriyle sınırlandırılmıştır."
"Aydın, fikirlerle çalıştığı için bir ideoloji üreticisidir, davranışını belirleyen, toplumdaki rolü kadar fikirlerinin iç-mantıksal gerekleridir."
