Johann Kaspar Lavater

1741 - 1801

Johann Kaspar Lavater (1741–1801), Zürih doğumlu İsviçreli reformist din adamı, şair ve düşünürdür. Zürih’te vaiz ve kilise görevlisi olarak uzun yıllar hizmet veren Lavater, dinî görevlerinin yanı sıra edebiyat, estetik ve insan doğasına ilişkin gözlemlerle de tanındı. Özellikle insan yüzü ve karakter arasındaki ilişkileri kurmaya çalışan fiziognomi alanındaki çalışmalarıyla geniş kitlelerin dikkatini çekti. En bilinen eseri ‘‘Physiognomische Fragmente zur Beförderung der Menschenkenntnis und Menschenliebe’’ (Fiziognomik Fragmanlar) başlıklı çok ciltli yapıtı olup, bu çalışmada yüz hatlarının karakter ve ahlakla ilişkilendirilebileceğini iddia etti. Çalışmaları döneminin entelektüel çevrelerinde hem yankı uyandırdı hem de yoğun tartışmalara yol açtı; Goethe ile yazışmaları ve dönemin sanatçılarıyla ilişkileri sayesinde fikirleri Avrupa çapında yayıldı. Lavater, bilimsellik iddiası taşıyan modern psikoloji görüşleriyle çelişen yönleri nedeniyle sonraki kuşaklarda eleştirildi, ancak 18. yüzyılın entelektüel atmosferini ve popüler psikolojik düşüncenin gelişimini anlamada önemli bir figür olmaya devam etmektedir.