Noam Chomsky
1928 - günümüz
Noam Avram Chomsky (d. 7 Aralık 1928), modern dilbilimin kuramsal temellerini atan ve 20. yüzyılın en etkili entelektüellerinden biri olarak kabul edilen Amerikalı dilbilimci, filozof ve politik aktivisttir. Linguistikte özellikle üretici dilbilim (generative grammar) ve evrensel dilbilim ilkeleri (universal grammar) konusundaki çalışmalarıyla tanınır. Syntactic Structures (1957) ve Aspects of the Theory of Syntax (1965) gibi temel yapıtları, dilbilimsel araştırmada yöntembilimi ve zihinsel dil kavramını şekillendirmiş, bilişsel devrime katkıda bulunmuştur. Uzun yıllar Massachusetts Institute of Technology (MIT) bünyesinde öğretim üyeliği yapmış ve orada pek çok öğrenci yetiştirmiştir. Chomsky aynı zamanda yoğun bir siyasal eleştirmen ve halkın bilgilendirilmesi için yazan bir yazardır. ABD dış politikası, medya eleştirisi ve ekonomik güç ilişkileri üzerine yazdığı denemeler ve makaleler geniş kitlelere ulaşmıştır; Edward S. Herman ile birlikte kaleme aldığı Manufacturing Consent bunun en bilinen örneklerindendir. Akademik çalışmaları ile kamuya dönük politik söylemleri arasındaki etkileşim, Chomsky’yi entelektüel anlamda hem dilbilim hem de siyaset felsefesi alanlarında merkezi bir figür haline getirmiştir. Hayatı boyunca çok sayıda uluslararası onur, davetli konuşma ve kitapla geniş etkisini sürdürmüştür.
Sözler (14)
"Basit gerçekler, entelektüeller, hükümet temsilcileri ve medya işbirliğiyle 'ayak takımını' uzak tutmak için anlaşılmaz bir dilin gerisinde gizlenmektedir."
"Entelektüellerin binlerce yıldır süregelen görevi insanları pasif itaatkar cahil ve güdümlü hale getirmektir."
"Propaganda sanatı insanlara güçsüz, yalıtılmış, diğerlerinden kopmuş hissini vermekten ibarettir."
"Her türlü otorite ve hiyerarşi sorgulanmalı ve bunların meşruiyeti ispatlanmalıdır. Meşruiyetini ispatlayamayan her türlü otorite gayrimeşrudur ve devrilmelidir."
"Bana uygun bir ordu ve sıradan insanın payına düşenden daha fazla para verin, ben de otuz yıl içinde, nüfusun büyük bir çoğunluğunu, iki artı ikinin beş olduğuna ve suyun ısıtıldığında donduğuna inand…"
