Johann Most

1846 - 1906

Johann Most (5 Şubat 1846 – 17 Mart 1906), Alman asıllı siyasetçi, gazeteci ve anarşist liderdir. Gençliğinde sosyal demokrat hareket içinde aktif olan Most, Almanya'da siyasi faaliyetleri nedeniyle hapse atılmış ve daha sonra sürgüne gitmiştir. Avrupa'da sürgün yıllarında radikal fikirlerini geliştirerek Marxçı sosyalleşmeden ayrılmış, daha doğrudan eylem çağrısı yapan anarşist görüşlere yönelmiştir. Engin konuşma yeteneği ve ateşli polemikleriyle bilinir; birçok kez mahkûm edildi ve siyasi baskılar sonucunda önce İngiltere'ye, ardından Amerika Birleşik Devletleri'ne gitmiştir. Amerika'da özellikle New York'ta çıkardığı Alman dilindeki dergi ve gazeteler aracılığıyla geniş bir okuyucu kitlesine ulaştı; en çok tanınanı Freiheit gazetesidir. Most, “propaganda of the deed” (eylemin propagandası) doktrininin açık savunucularından biri olarak doğrudan eylem ve bazen şiddet içeren yöntemleri desteklediği için hem destekçilerinin hem de eleştirmenlerinin odağında oldu. Döneminin anarşist hareketi üzerinde önemli bir etkisi olmuş, İtilaf ve muhalefet içinde yoğun tartışmalara yol açmıştır. 17 Mart 1906'da hayatını kaybeden Most’un mirası, radikal siyaset teorileri ve basın pratiği bağlamında sıkça tartışılmaya devam etmektedir.