Attilâ İlhan
1925 - 2005
Attilâ İlhan (15 Haziran 1925 – 10 Ekim 2005), Türk şiiri, romanı ve fikir hayatında 20. yüzyılın belirleyici isimlerinden biridir. Edebiyata genç yaşta şiirle başlayan İlhan, duygu yoğunluğu ve toplumsal duyarlılığı harmanlayan dizeleriyle geniş bir okur kitlesi edindi. Şiirlerinin yanı sıra roman, deneme ve eleştiri türlerinde de üretken olan yazar, medya ve sinema ile yakın ilişki kurarak eserlerinin ulaşılabilirliğini artırdı; şehir hayatı, aşk, yalnızlık ve siyaset onun temel temaları arasında yer aldı. Edebî üslubunda hem lirizm hem de toplumcu refleksi birleştiren Attilâ İlhan, dönemin politik ve kültürel çatışmalarına ayna tutan yazılar yazdı; gazetecilik ve televizyon konuşmalarıyla da entelektüel kamuoyunda etkili oldu. Türk edebiyatında popüler ve yüksek kültür arasındaki köprülerden biri olarak değerlendirilen İlhan, kuşaklar boyunca okundu ve tartışıldı. Ölümü sonrası da eserleri akademik çalışmaların, edebiyat eleştirilerinin ve yeni çevirilerin konusu olmaya devam etmektedir.
Sözler (54)
"An gelir Ömrünün hırsızıdır Her ölen pişman ölür Hep yanlış anlaşılmıştır Hayalleri yasaklanmıştır"
"Yıllar gelir geçer, kuşlar gelir geçer Her geçen seni bizden parça parça götürür Mustafa’m, Mustafa Kemal’im!"
"Elsiz ayaksız bir yeşil yılan yaptıklarını yıkıyorlar Mustafa Kemal Hani bir vakitler Kubilay’ı kestiler Cün buyurdun kesenleri astılar Sen uyudun asılanlar dirildi Mustafa’m Mustafa Kemal’im"
"Şimdi bütün Türkiye bir anne gibi uyumuş Ah benim Anadolu’m ah benim Türkiye’m Yarana merhem olsam gözlerimi sürsem"
"Ben sana mecburum bilemezsin Adını mıh gibi aklımda tutuyorum Büyüdükçe büyüyor gözlerin Ben sana mecburum bilemezsin İçimi seninle ısıtıyorum."
"Çoğu zaman üç beş kişi için yazdığımızı sanırız, onlar bizi okumazlar. Asıl seslendiklerimiz, hiçbir zaman tanımayacağımız, başka üç beş kişidir."
"İnsan olmanın bütün komplekslerini yenmiş, günü dipdiri yakalayan, hayatın anlamını çözmüş bir bilge insan; bir yol gösterici."
"Laiklik; Şeriatın siyasi iktidar olmasına, devleti ele geçirmesine, tahakkümüne direnmek anlamına gelir."
"Bence 1971/81 arasının, Türkiye için "belirleyici" olayı, 'Kıbrıs Harekâtı'dır. Çünkü bu olay, ülkenin otuz yıldır bağlı bulunduğu 'sistem' in "-ki bu, Batılı, 'beyaz ve emperyalist sistem'dir-" Türki…"
"Suyun başına geçmişler, kimseye vermek istemiyorlar, sen "Yahu biraz da biz ölelim" dedin mi, adın hemen haine, casusa, bölücüye çıkıyor."
"İnönü ve takımı, bütün CHP iktidarları memur kafasıyla devlet yönetmişlerdir. Menderes, Demirel takımı ise, işadamı kafasıyla!"
"Mustafa Kemal devrimciliğinin kilit kavramı Batıcılık değildir, bilimsellik ve çağdaşlıktır."
"Türk Ulusal Kurtuluş Savaşı; emperyalizme karşı, yurtsever ilericiler ile yurtsever tutucuların bir hassas koleksiyonu sonucundan başarıya ulaşmıştır."
"Gelişmemiz ve kalkınmamız; bürokrasiyi, farklılıkları ve sınıfları ortadan kaldırmakla olur."