Henri Poincaré
1854 - 1912
Jules Henri Poincaré (1854–1912), Fransız bir matematikçi, teorik fizikçi ve bilim felsefecisiydi. Nancy’de doğan Poincaré, École Polytechnique ve École des Mines’te öğrenim gördü ve yaşamı boyunca Fransa’nın önde gelen akademik kurumlarında ders verdi ve araştırma yürüttü. Hem kuramsal hem de uygulamalı matematikte geniş bir yelpazede çalıştı; kaynaklarını yoğun biçimde kullanarak cebir, analiz, topoloji ve astronomi alanlarında kalıcı katkılar yaptı. Ayrıca popüler ve felsefi eserleriyle bilimin yöntem ve doğasına dair görüşlerini geniş kitlelere aktardı. Poincaré’nin çalışmaları modern matematiğin birçok dalının biçimlenmesinde merkezi rol oynadı: cebirsel ve cebir-topolojik kavramları kurumsallaştırdı, Poincaré dönüşümü, Poincaré haritası ve geri dönüş teoremi gibi kavramlarla dinamik sistemler ve üç cisim problemi üzerine çığır açtı. Poincaré varsayımı ve cebirsel topolojiye getirdiği yaklaşım, 20. yüzyılın matematiksel programlarını derinden etkiledi. Teorik fizikte Lorentz dönüşümlerinin ve göreliğin gelişimine yönelik ilk düşünce çizgilerinden birini sundu; ayrıca bilim felsefesi alanında "La Science et l'Hypothèse", "Science and Method" ve "The Value of Science" gibi eserleriyle bilimsel akıl yürütme ve sezgi arasındaki ilişkiyi tartıştı. Mirası, hem teknik kavramların isimlendirilmesinde hem de modern matematiğin ve teorik fiziğin metodolojisinde yaşayan bir etkiye sahiptir.
Sözler (4)
"Mantıkla kanıtlarız ama sezgiyle keşfederiz. Nasıl eleştirileceğini bilmek iyidir, nasıl oluşturulacağını bilmek daha iyidir."
"Bilimci doğa üzerinde faydalı olduğu için çalışmaz. Doğayı çalışır, çünkü içinde zevk ve eğlence bulur. Doğada zevk ve eğlence bulunur, çünkü doğa güzeldir. Doğa güzel olmasaydı anlamsız olurdu. Doğa …"
"Bilim gerçeklerden kuruludur, tıpkı evin tuğlalardan kurulu olması gibi. Ancak gerçeklerin toplanması bilim değildir. Tıpkı bir küme tuğlanın ev anlamına gelmemesi gibi."
"Bir matematikçi sanmaz fakat bilir. İnandırmaya çalışmaz çünkü ispat eder. Güveninizi beklemez. Belki dikkat etmenizi ister."