Bâki

1526 - 1600

Bâkî (genellikle Mahmud Bâkî olarak anılır), 16. yüzyıl Osmanlı edebiyatının en tanınmış divan şairlerinden biridir. Geleneksel olarak 1526’da İstanbul’da doğduğu belirtilen Bâkî, özellikle nazımındaki lirizm, dildeki sadelik ve estetik ustalığıyla öne çıkmış; kaside, gazel ve mesnevi türlerinde zengin örnekler vermiştir. Edebî kimliği, ustaâne imge kullanımı ve incelikli benzetmeleri ile klasik Türk şiirinin başyapıtları arasında sayılan şiirler bırakmasına yol açmıştır. Divan şiirinin kural ve anlayışını hem ustaca sürdürmüş hem de bireysel ifadeye verdiği önemle dönemin edebî dili üzerinde kalıcı etki yaratmıştır. Saray çevresinde ve devlet teşkilatında çeşitli görevlerle ilişki içinde bulunmuş, döneminin sultanları ve ileri gelenleri tarafından takdir görmüştür; bu yüzden kendisine “Sultanü’ş-Şu’arâ” (Şairler Sultanı) lakabı verildi. Bâkî’nin eserleri, hem tematik zenginliği (aşk, tabiat, insan ve varoluş üzerine düşünceler) hem de dili kullanma biçimi bakımından sonraki nesillere kaynak teşkil etmiş; Divan’ı, klasik edebiyat araştırmalarında ve şiir derslerinde temel metinlerden biri olarak değerlendirilmiştir. Ölüm yılı geleneksel kaynaklarda 1600 olarak belirtilir ve ölümünden sonra da edebî itibarı devam etmiştir.