Ebu Hanife
Ebu Hanife (tam adıyla Nuʿmân ibn Thâbit, genellikle 699–767 olarak verilir) erken İslam hukukunun en etkili simalarından biridir. Kufe çevresinde doğduğu ve ticaretle uğraşan bir aileden geldiği kabul edilen Ebu Hanife, dinî ilimlerde eğitim görerek özellikle fıkıh (İslam hukuku) ve usul alanlarında ün kazanmıştır. Kendi neslinden gelen talebeleri aracılığıyla öğretilerini sistemleştirmiş ve bu öğretiler sonraki yüzyıllarda geniş coğrafyalarda yayılarak kurumsallaşmıştır. Hanafi mezhebinin kurucusu olarak anılan Ebu Hanife, kıyas (analojik akıl yürütme) ve istihsan (hukuki istisna) gibi yöntemlerin uygulanmasında belirgin bir yaklaşım geliştirmiş; usul al-fıkh literatürüne katkıları sayesinde mezhep geleneğinin şekillenmesinde merkezi bir rol oynamıştır. En tanınmış öğrencileri arasında Abu Yusuf ve Muhammad al-Shaybani bulunur; bu öğrenciler aracılığıyla Ebu Hanife görüşleri hem Abbâsî coğrafyasında hem de sonraki İslam devletlerinde hakim mezhep anlayışlarından biri haline gelmiştir. Bazı tarihî kaynaklar yaşamının son döneminde siyasi baskılarla ilişkilendirir; genel kabul gören tarihî çerçeveye göre 767 civarında Bağdat'ta vefat etmiştir. Eserleri ve yöntembilimsel yaklaşımı, Osmanlı, Safevi ve Mughal gibi büyük İslam hukuk geleneklerinde uzun süre etkili olmuş, günümüzde de Hanefi fıkhı yaklaşık dünya çapında milyonlarca Müslümanın hukuk pratiğini şekillendirmeye devam etmektedir.
Sözler (89)
"Dünyalıklarına ve bulunduğun haline güvenme. Çünkü Allah tüm bunlardan seni hesaba çekecektir."
"Kendini kontrol et, başkalarını gözet ki, ilmin ile hem dünyan hem de ahiretinden yararlanılsın."
"Avamın ve tacirlerin yanında ilme ve dine ait olmayan sözlerden kaçın ki, mala rağbet ve sevgin üzerinde durulmasın."
"Devlet başkanı sana bir mesele arz ettiğinde, söylediklerini kabul edeceğine kani olmadıkça, o meseleyi çözmeyi kabul etme."
