Edward Teller
1908 - 2003
Edward Teller (15 Ocak 1908 – 9 Eylül 2003) Macar asıllı Amerikalı teorik fizikçi olup, özellikle termonükleer silahların geliştirilmesindeki merkezi rolüyle bilinir. Budapeşte’de doğdu; Avrupa’da aldığı eğitim sonrası 1930’ların başında ABD’ye yerleşerek Manhattan Projesi ve Los Alamos laboratuvarında çalıştı. Teller’in çalışmaları arasında hidrojen bombasına yönelik teorik katkılar ve füzyon fiziği araştırmaları öne çıkar; Stanislaw Ulam ile ilişkilendirilen Teller–Ulam düzeni, modern termonükleer tasarımların temel taşlarından biri olarak kabul edilir. Bilimsel ilgi alanları nükleer fizik, enerji ve savunma teknolojileri etrafında yoğunlaşmıştır. Teller, aynı zamanda akademik ve siyasi çevrelerde tartışmalı bir figür oldu; J. Robert Oppenheimer’ın güvenlik soruşturmasında verdiği ifadeler ve nükleer silahlanmayı savunan tutumu kamuoyunda sert eleştiriler doğurdu. 1950’lerden itibaren Lawrence Livermore Ulusal Laboratuvarı’nın kuruluşunda etkin rol oynadı ve burada uzun süre bilimsel ve idari görevler üstlendi. Çok sayıda makale, konferans ve politika önerisiyle hem bilimsel literatüre katkıda bulundu hem de savunma politikaları üzerinde belirgin bir etki yarattı. Mirası, teknik başarıları ile etik ve politika tartışmalarına yaptığı katkılar arasındaki gerilimle hâlâ değerlendirilmektedir.
Sözler (26)
"Kötülük herkesin malıdır. Umutsuzluk ve fanatizm, kötülüğün yalnızca farklı tezahürleridir."
"Kayda değer hiçbir çaba basit değildir; eğer doğruysa, geçmişe bakıldığında basit olacaktır."
"Bilimde gizlilik işe yaramaz. Bilgilerin saklanması bize rakiplerimizden daha fazla zarar verir."
"Çelişkilerle yaşamayı öğrenmeliyiz, çünkü bunlar daha derin ve daha etkili bir anlayışa yol açar."
"Eğitim kurumlarımızda uygulamalı bilim neredeyse "kimsenin olmadığı bir ülke" olarak tanımlanabilir."
