Erzurumlu İbrahim Hakkı

1703 - 1780

Erzurumlu İbrahim Hakkı (1703–1780), Osmanlı dönemi mutasavvıf, bilgin, şair ve âlim olarak tanınır. 18. yüzyılda Erzurum çevresinde doğmuş, klasik medrese eğitimi almış ve tasavvufi irşat faaliyetleriyle öne çıkmıştır. İlim alanında geniş bir ilgiye sahip olan İbrahim Hakkı, dinî ilimler kadar astronomi, tıp, felsefe ve sözlü halk bilgisi gibi disiplinleri de çalışmış; bunları İslamî tasavvuf anlayışıyla harmanlamıştır. Şahsiyeti hem halk arasında hem de ilmî çevrelerde derin bir saygı görmüştür. En çok tanınan eseri Marifetname adlı kapsamlı çalışmasıdır; bu eser, doğa, kozmoloji, tıp, ahlak ve ibadet pratiklerini içeren çok yönlü bir bilgi külliyatıdır ve dönemin ilim geleneğiyle tasavvufî yorumları birleştirir. İlahiler, şiirler ve tevhitleriyle de bilinen İbrahim Hakkı, Anadolu tasavvuf geleneğinin önemli figürlerinden biri olarak kabul edilir. Eserleri ve düşünceleri, sonraki kuşaklar tarafından hem dinî hem millî kültürel miras kapsamında değerlendirilmiş, eserleri günümüzde de kaynak ve araştırma nesnesi olmaya devam etmektedir.